ئیتیلێن گلایکۆڵ: مادەیەکی کیمیایی و دژە بەستنی فرە مەبەستە
بوارە سەرەکییەکانی بەکارهێنان
لە پیشەسازی ئۆتۆمبێلدا، ئیتیلین گلایکۆڵ پێکهاتەیەکی سەرەکی دژە بەستنە. خاڵی بەستنی ئاو دادەبەزێنێت، ڕێگری دەکات لە بەستنی شلەی ساردکەرەوە لە پلەی گەرمی نزمدا، هەروەها خاڵی کوڵانی بەرز دەکاتەوە، ڕێگری دەکات لە گەرمبوونی زۆری بزوێنەر. دژە بەستنی بنەمای ئیتیلێن گلایکۆڵ بە شێوەیەکی بەرفراوان لە سیستەمی ساردکردنەوەی ئۆتۆمبێل و بارهەڵگر و ئامێرە پیشەسازییەکان بەکاردەهێنرێت بۆ دڵنیابوون لە کارکردنی ئاسایی بزوێنەر لە ژێر پلەی گەرمی زۆردا. سەرەڕای ئەوەش، ئیتیلێن گلایکۆڵ سەقامگیری گەرمی باش و تایبەتمەندی ڕێگریکردن لە ژەنگاوی هەیە، کە دەتوانێت تەمەنی خزمەتگوزاری سیستەمی ساردکردنەوە درێژ بکاتەوە.
لە پیشەسازی کیمیاییدا، ئیتیلێن گلایکۆڵ مادەیەکی خاو و گرنگە بۆ دروستکردنی ئۆرگانیک. بەکاردێت بۆ بەرهەمهێنانی پۆلی ئیتیلێن تێرێفتالێت (PET) کە مادەی خاو و سەرەکییە بۆ ڕیشاڵی پۆلیستەر و ڕزین و شووشەی پلاستیکی. هەروەها دەتوانرێت ئیتیلێن گلایکۆڵ بەکاربهێنرێت بۆ دروستکردنی جۆرەها پێکهاتەی ئۆرگانی وەک ئیتیلێن گلایکۆڵ ئیتەر و ئیستر و ئەمین کە بە شێوەیەکی بەرفراوان لە توێنەر و پۆشاک و ڕەنگ و ماددە کیمیاییە ئەلیکترۆنییەکان بەکاردەهێنرێن.
لە پیشەسازی دەرمانسازیدا، ئیتیلێن گلایکۆڵ وەک توێنەر و مادەی نێوان بەکاردەهێنرێت. دەتوانێت هەندێک پێکهاتەی دەرمان بتوێنێتەوە، سەقامگیری و تواوەیی دەرمانەکان باشتر بکات. سەرەڕای ئەوەش، دەتوانرێت ئیتیلێن گلایکۆڵ بەکاربهێنرێت بۆ دروستکردنی هەندێک مادەی ناوەندی دەرمانسازی، وەکو ئیتیلێن گلایکۆڵ ئیتەر و ئیسترەکان، کە بەکارهێنانی گرنگیان هەیە لە دروستکردنی دەرماندا.
لە پیشەسازی قوماشدا، ئیتیلین گلایکۆل بۆ بەرهەمهێنانی ڕیشاڵی پۆلیستەر بەکاردەهێنرێت. ڕیشاڵی پۆلیستەر بە هێزێکی بەرز و بەرگری لە لەبەرکردن و ڕاگرتنی شێوەی باش ناسراوە و بە شێوەیەکی بەرفراوان لە جل و بەرگ و قوماشی ماڵەوە و قوماشی پیشەسازیدا بەکاردەهێنرێت. ئیتیلێن گلایکۆڵ ڕۆڵێکی سەرەکی دەگێڕێت لە بەرهەمهێنانی ڕیشاڵی پۆلیستەر بە کارلێککردن لەگەڵ ترشی تێریفتالیک بۆ دروستکردنی پۆلی ئیتیلێن تێریفتالێت (PET)، کە لە ئەنجامدا ڕیشاڵی پۆلیستەری کوالیتی بەرز دروست دەبێت.
لە پیشەسازی ئەلیکترۆنیدا ئیتیلێن گلایکۆڵ وەک توێنەر و ساردکەرەوە بەکاردەهێنرێت. دەتوانرێت بەکاربهێنرێت بۆ پاککردنەوەی پێکهاتە ئەلیکترۆنییەکان، لابردنی پیسی و پاشماوەی ڕووکار. سەرەڕای ئەوەش، ساردکەرەوەی بنەمای ئیتیلێن گلایکۆڵ لە سیستەمی ساردکردنەوەی ئامێرە ئەلیکترۆنییەکان بەکاردەهێنرێت بۆ پاراستنی پلەی گەرمی جێگیر لە کاتی کارکردنی باری بەرزدا.
سەرەڕای بەکارهێنانی بەرفراوان، ئیتیلێن گلایکۆڵ ژەهراوی و بەکارهێنان و هەڵگرتنی پێویستی بە ڕێوشوێنی سەلامەتی توند هەیە. ئیتیلێن گلایکۆل تامێکی شیرینی هەیە، بەڵام خواردنی دەبێتە هۆی ژەهراویبوونی توند، بۆیە پێویستە بە باشی هەڵبگیرێت بۆ ئەوەی منداڵ و ئاژەڵ نەیتوانی دەستی پێ بگات. لە بەرهەمهێنانی پیشەسازیدا، بەکارهێنانی ئیتیلێن گلایکۆڵ بە شێوەیەکی گشتی لە سیستەمی داخراودا ڕوودەدات بۆ کەمکردنەوەی کاریگەری لەسەر ژینگە.
تایبەتمەندییەکان
| ناوی بەرهەم | ئیتیلێن گلایکۆل | |||||||||
| فۆرمۆلەی کیمیایی | C2H6O2 | |||||||||
| کێشی گۆڕانکاری | 62.07 گم/مۆڵ | |||||||||
| ڕووخسار | شلەی چەسپاوی بێ ڕەنگ | |||||||||
| خاڵی توانەوەی | -13.2 پلەی سەدی | |||||||||
| خاڵی کوڵان | 197.3 پلەی سەدی | |||||||||
| چڕی | 1.1132 گم/سم3 | |||||||||
| CAS NO | 107 - 21 - 1 | |||||||||
| کۆدی HS | 29053100 | |||||||||
| EINECS ژمارە 10 | 203 - 473 - 3 | |||||||||
| داواکاری | بەکاردێت بۆ بەرهەمهێنانی پۆلیستەر، فۆرمولاسیۆنی دژە بەستن، توێنەر، و دروستکردنی پلاستیک | |||||||||
لاپەڕەی کۆنترۆڵکردنی کوالیتی
| ناوی بەرهەم | ئیتیلێن گلایکۆل | ||||||
| کەلوپەل | بەهای ستاندارد(%) | بەهای تاقیکردنەوە (%) | |||||
| پاکی،% ≥ | 99.8 | 99.9 | |||||
| ڕەنگاوڕەنگی (Pt-Co)،≤ | 5 | 5 | |||||
| چڕی،g/cm3 | 1.1128-1.1138 | 1.1133 | |||||
| خاڵی وشک،°C ≤ | 199 | 197.4 | |||||
| شێ،% ≤ | 0.1 | 0.05 | |||||
| ترشی (وەک ترشی ئەسیک)،%≤ | 0.001 | 0.0007 | |||||
| ئاسن(Fe)،% ≤ | 0.00001 | 0.000005 | |||||
| پاشماوەی هەڵمبوون،% ≤ | 0.001 | 0.0003 | |||||
| دی ئیتیلێن گلایکۆڵ،% ≤ | 0.10 | 0.01 | |||||
| ئەلدەهید،% ≤ | 0.0008 | 0.00032 | |||||
بە کورتی
بە کورتی، ئیتیلێن گلایکۆڵ، وەک مادەیەکی خاو و کیمیایی ئۆرگانیکی گرنگ، ڕۆڵێکی سەرەکی دەگێڕێت لە چەندین پیشەسازیدا. نەک هەر کارایی و کوالیتی بەرهەم بەرز دەکاتەوە بەڵکو پشتگیری لە گەشەپێدانی پیشەسازی مۆدێرن دەکات. بە پێشکەوتنی بەردەوامی تەکنەلۆژیا، ئاسۆی بەکارهێنانی ئیتیلین گلایکۆڵ هێندەی تر فراوانتر دەبێت.